Mặc dù môi trường đầu tư VN được cải thiện, nhưng nhiều ý kiến tại Diễn đàn doanh nghiệp tổ chức ngày 1-6 cho rằng có một cách không tốn nhiều tiền mà vẫn làm cho môi trường đầu tư VN tốt và nhanh hơn nữa, đó là cải cách hành chính và lề lối làm việc của những người thực thi pháp luật.

Cứ mỗi năm hai lần, trước thềm hội nghị các nhà tài trợ cho VN, Diễn đàn doanh nghiệp lại được Bộ Kế hoạch - đầu tư và Ngân hàng Thế giới (WB) tại VN tổ chức để nhìn lại những bước tiến bộ của VN trong việc cải thiện môi trường đầu tư, cũng là dịp để các nhà đầu tư đối thoại với phía cơ quan quản lý nhà nước. Diễn đàn năm nay thu hút gần 700 doanh nghiệp, các chuyên gia, cơ quan quản lý tham dự.

Cải tiến thủ tục thị thực

Rất nhiều ý kiến ghi nhận nỗ lực cải cách của VN, nhưng nhiều nhà đầu tư vẫn tỏ ra sốt ruột. Ông Kyoshiro Ichikawa, chuyên gia tư vấn đầu tư Cục Đầu tư nước ngoài (Bộ KH-ĐT) - người đã làm việc hơn 10 năm tại VN, chia sẻ: “Tôi hiểu Chính phủ đã nỗ lực cải thiện môi trường đầu tư. Nhưng theo tôi, những gì làm được là chưa đủ và phải nhanh hơn nữa”. Một ví dụ mà theo ông Kyoshiro Ichikawa, VN làm quá chậm là vấn đề cải thiện cơ sở hạ tầng, năng lượng... được các nhà đầu tư đặt ra rất nhiều và từ rất lâu nhưng đến nay tình hình vẫn chưa được như mong đợi.

Cùng có nhận xét tương tự, ông Thomas Siebert, chủ tịch Phòng Thương mại Mỹ (AmCham) tại TP.HCM, nói: “Chúng tôi ghi nhận sự lắng nghe và những cải thiện của Chính phủ trong thời gian qua, nhưng cần cải thiện nhanh và hiệu quả hơn”.

Trong kiến nghị gửi tới diễn đàn, nhóm công tác du lịch thẳng thắn: “Chúng ta hãy gác sang một bên những lời nói xã giao để thực hiện những thay đổi có ý nghĩa, những thay đổi sẽ lập tức tạo ra sự thông thoáng cho du khách, dù là kinh doanh hay du lịch”.

Nhóm các nhà đầu tư này đề xuất VN mạnh dạn áp dụng chế độ thị thực đặc biệt cho du khách Hong Kong, Đài Loan, Úc, Pháp, Canada và Mỹ. “Đối với những ai đã từng biết đến quy trình cấp thị thực tại chỗ, đây là một thủ tục đáng ngại, tạo ra một hình ảnh xấu về VN” - nhóm này kiến nghị. Sự thay đổi này, theo nhóm trên, là chính sách minh bạch, nhất quán; giải thích quy trình, biểu phí cố định; sắp đặt khu vực cấp thị thực tại chỗ tại sân bay với biển báo rõ ràng, chỉ dẫn rành mạch...

Bà Victoria Kwakwa, giám đốc ngân hàng quốc gia của Ngân hàng Thế giới tại VN, nói rằng nếu muốn khẳng định vị thế của mình, VN cần phải quyết liệt cải thiện môi trường đầu tư hơn nữa để giảm thiểu chi phí giao dịch trong kinh doanh.

“Một cửa” cho thủ tục

Ông Alain Cany, chủ tịch Phòng Thương mại châu Âu (EuroCham) tại VN, nhận xét đối với nhiều công ty nước ngoài, việc triển khai luật và quy định không đồng bộ, không ổn định giữa các quan chức khác nhau có thể gây ra trở ngại nghiêm trọng đối với việc kinh doanh tại VN. Cải tiến luật và quy định không đòi hỏi nguồn vốn đầu tư lớn nhưng cũng có thể làm cho môi trường đầu tư ở VN cải thiện rất đáng kể. Quá trình phê duyệt để thành lập doanh nghiệp ở VN vẫn còn rất khó khăn, nghĩa vụ đối với nhà đầu tư trong việc tiếp cận hàng loạt cơ quan chính phủ khiến quá trình này trở nên mất nhiều thời gian quá mức.

“Nên chuyển sang cơ chế phê duyệt “một cửa”. Có vậy các bộ liên quan phải có trách nhiệm phối hợp với các cơ quan khác của Chính phủ khi cần thiết” - ông Alain nhấn mạnh.

Luật sư Fred Burke, đại diện AmCham tại VN, cho rằng vấn đề không chỉ là thủ tục mà còn là thái độ phục vụ, hành vi ứng xử của những người thực thi pháp luật cũng cần được cải thiện. “VN càng đơn giản hóa mọi thủ tục trong lĩnh vực hành chính thì tầm của VN sẽ được nâng lên rất nhiều”.

Công bố khảo sát sơ bộ tại 300 doanh nghiệp về thủ tục hành chính với tư cách là “người trong cuộc”, ông Fred Burke thấy rằng quá trình thành lập doanh nghiệp, cấp giấy chứng nhận đầu tư hiện nay “có quá nhiều đòi hỏi giấy tờ”. Chẳng hạn, với hồ sơ xin cấp giấy chứng nhận để đầu tư một cửa hàng bán lẻ, ngoài những thủ tục quy định, doanh nghiệp phải nộp thêm một loạt các loại yêu cầu khác như: thỏa thuận thuê chỗ, bản sao có công chứng các giấy chứng nhận quyền sử dụng đất của chủ đất, giấy chứng nhận sở hữu, giấy chứng nhận đầu tư và các văn bản khác tùy theo cơ quan cấp giấy chứng nhận đầu tư.

Theo caicachhanhchinh.gov.vn